Đi tìm người nông dân 4.0

Cập nhật ngày: 05/07/2018
        Xem với cỡ chữ    

(ictdanang) – “Nông nghiệp công nghệ cao”, “nông nghiệp 4.0” là những cụm từ đang rất thời thượng, đó vừa là mong muốn và mục đích, nhưng cũng là nỗi trăn trở trong bối cảnh ngành nông nghiệp trong nước còn nhiều ngổn ngang, lạc hậu.

Vì vậy, đã đến lúc nền nông nghiệp cần phải thay đổi phương thức sản xuất. Người nông dân cần phải bán được sản phẩm của mình với đúng giá trị của nó. Mà để làm được điều đó, không cách nào khác là các sản phẩm cần phải theo quy trình ứng dụng khoa học công nghệ, công nghệ số để đạt tiêu chuẩn của nhà phân phối, không chỉ tiêu thụ trong nước mà còn xuất khẩu ra thế giới.

Và đó cũng chính là mục tiêu nhìn thấy được ở những tác phẩm tham dự cuộc thi “Tôi là nông dân 4.0”.

Người nông dân 4.0

Đây là Cuộc thi do Báo Nông thôn Ngày nay phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Khoa học Công nghệ tổ chức. Sau hơn 6 tháng phát động, Ban tổ chức đã nhận được gần 1.000 dự án của các nông dân gửi về dự thi. Điều đó cho thấy sức hấp dẫn rất lớn của một cuộc thi lần đầu tiên tổ chức nhằm tạo "sân chơi" khuyến khích, động viên, cổ vũ nông dân áp dụng công nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp.


Vào ngày 4/7, tại Hà Nội, Báo Nông thôn Ngày nay đã tổ chức lễ trao giải “Tôi là nông dân 4.0”.
Với sự tham gia của 7 nhà khoa học, nhà báo, Ban tổ chức đã thảo luận, chấm và quyết định trao giải cho 10 dự án, mô hình xuất sắc nhất. Trong đó có 2 giải Nhì (không có giải Nhất), 3 giải Ba và 5 giải Khuyến khích.

Đây là những dự án đặc sắc nhất, có tính phát hiện, lan tỏa tạo hiệu ứng tích cực, tập trung phản ánh những mô hình sản xuất của các địa phương áp dụng nông nghiệp công nghệ cao. Nhiều sản phẩm có sự đầu tư nghiêm túc về công sức, trí tuệ, ý thức trách nhiệm cao và đặc biệt là tính sáng tạo của từng tác giả và nhóm tác giả trong cách thể hiện.

Hai giải Nhì thuộc về ông Võ Văn Sơn, thôn Sơn Hải, xã Phước Dinh, huyện Thuận Nam (Ninh Thuận) với dự án nuôi tôm thẻ chân trắng theo công nghệ cao và ông Võ Quan Huy, ấp Hòa Thuận 2, xã Hiệp Hòa, huyện Đức Hòa (Long An) với dự án trồng chuối công nghệ cao.

Phát biểu tại Lễ trao giải, bà Nguyễn Thị Hồng Lý, Phó chủ tịch Trung ương Hội Nông dân Việt Nam cho biết, thông qua cuộc thi này nhằm tăng cường sự quan tâm của các cấp các ngành, các doanh nghiệp, nhà khoa học và người nông dân, nhất là những doanh nghiệp, nông dân giỏi đầu tư vào nông nghiệp, áp dụng khoa học công nghệ, đặc biệt là công nghệ cao, công nghệ sinh học vào sản xuất nông nghiệp, xây dựng nông nghiệp thông minh, bền vững, nâng cao năng suất, chất lượng của nông sản. 

Cuộc cách mạng công nghệ 4.0 đang là cơ hội để ngành nông nghiệp Việt Nam nói chung, nông dân Việt Nam nói riêng vươn lên hội nhập với thế giới, những thương hiệu, sản phẩm nông sản Việt Nam được nhập khẩu vào nhiều nước trên thế giới, kể cả nhưng thị trường khó tính.

Nông nghiệp Việt Nam đã có những bước tăng trưởng vượt bậc, thu nhập và đời sống của nông dân được cải thiện. Tuy nhiên, sự tăng trưởng của nông nghiệp Việt Nam thời gian qua chủ yếu vẫn theo chiều rộng, nhờ tăng diện tích, tăng vụ và nhờ vào các yếu tố đầu vào truyền thống như lao động, vốn, vật tư, nguồn lực tự nhiên...

Việc ứng dụng các công nghệ cao, công nghệ tiên tiến dựa trên số hóa và kết nối tạo ra các mô hình nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp thông minh còn rất ít. Vì thế, mô hình tăng trưởng nông nghiệp như hiện nay mới chỉ tạo ra được khối lượng nhiều nhưng giá trị thấp, hiệu quả sự dụng đất đai và tài nguyên chưa cao
năng suất, chất lượng giá trị nông sản. 

Muốn phát triển nông nghiệp thành công, không thể dựa vào thực tế trên, phải tái cơ cấu lại nền nông nghiệp và một trong các giải pháp đó là đẩy mạnh phát triển nông nghiệp công nghệ cao, ứng dụng cuộc cách mạng 4.0.

Nhằm đón đầu cuộc cách mạng nông nghiệp 4.0 cũng như khuyến khích nông dân, các tổ hợp tác, HTX… ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất và tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp, đồng thời, nâng cao hiểu biết và khả năng ứng dụng khoa học công nghệ, công nghệ số, sử dụng mạng xã hội, Internet của nông dân trong sản xuất và kinh doanh sản phẩm nông nghiệp.

Từ thực tiễn đó, cuộc thi "Tôi là Nông dân 4.0" được các nhà khoa học, chuyên gia đánh giá là một cuộc thi hay và ý nghĩa, đề cao các các ứng dụng các thành tựu của công nghệ 4.0 như Internet, công nghệ sinh học, công nghệ nano, công nghệ chiếu sáng, công nghệ robot vào nông nghiệp sao cho giảm thiểu công lao động, giảm thất thoát do thiên tai, sâu bệnh, tiết kiệm chi phí trong từng khâu hay toàn bộ quy trình chế biến, sản xuất, tiêu thụ.

Từ việc huy động được sự sáng tạo của nông dân cả nước, chính những dự án tham dự cuộc thi lại là những gợi ý để các nhà khoa học, các tổ chức, doanh nghiệp tìm đến và kết hợp cùng với nhà nông tìm ra những phương pháp làm hay, đem lại hiệu quả cao trong nông nghiệp. 

Thế nào là nông nghiệp 4.0

 
Ảnh minh họa


Tương tự với “Công nghiệp 4.0”, “Nông nghiệp 4.0” ở châu Âu được hiểu là các hoạt động trồng trọt và chăn nuôi được kết nối mạng bên trong và bên ngoài đơn vị (có thể hiểu theo nghĩa rộng bao gồm cả lĩnh vực thủy sản, lâm nghiệp). Nghĩa là thông tin ở dạng số hóa dành cho tất cả các đối tác và các quá trình sản xuất, giao dịch với các đối tác bên ngoài đơn vị như các nhà cung cấp và khách hàng tiêu thụ được truyền dữ liệu, xử lý, phân tích dữ liệu phần lớn tự động qua mạng internet.

Việc sử dụng các thiết bị internet có thể tạo điều kiện quản lý lượng lớn dữ liệu và kết nối nội bộ với các đối tác bên ngoài đơn vị. Một số thuật ngữ khác thường được sử dụng như “Nông nghiệp thông minh” và “Canh tác số hóa”, dựa trên sự ra đời của các thiết bị thông minh trong nông nghiệp. Các thiết bị thông minh bao gồm các cảm biến, các bộ điều tiết tự động, công nghệ có thể tính toán như bộ não và giao tiếp kỹ thuật số. Nông nghiệp 4.0 mở đường cho sự tiến hóa tiếp theo, bao gồm những hoạt động không cần có mặt con người trực tiếp và dựa vào hệ thống thiết bị có thể đưa ra những quyết định một cách tự động.

Nông nghiệp hiện đại quan tâm đến độ bền vững và các giải pháp an toàn. Canh tác (Farming) là thực hiện những kỹ thuật như làm đất, gieo cấy, tỉa cành, luân canh, chăm sóc, thu hoạch, với mục tiêu đạt năng suất cao hơn, bảo vệ môi trường tốt hơn, dựa vào tiến bộ công nghệ kỹ thuật số. Thuật ngữ Canh tác 4.0 (Farming 4.0) xuất hiện vào những năm 2010. Đó là các canh tác năng động và hiệu quả.

Theo tổng kết ở Mỹ đến nay các thành phần chủ yếu của nông nghiệp 4.0 thường được hiểu như sau:

Cảm biến kết nối vạn vật (IoT Sensors): Từ dinh dưỡng đất kết nối với máy chủ và các máy kết nối khác là thành phần chủ yếu của nông nghiệp hiện đại.

Công nghệ đèn LED đang trở thành tiến bộ không thể thiếu để canh tác trong nhà vì sự đáp ứng sinh trưởng và năng suất tối ưu.

Người máy (Robot) đang thay việc cho nông dân thường làm. Người máy cũng có cả các bộ phân tích nhờ các phần mềm trợ giúp phân tích và đưa ra xu hướng trong các trang trại.

Tế bào quang điện (Solar cells). Phần lớn các thiết bị trong trang trại được cấp điện mặt trời và các bộ pin điện mặt trời trở nên quan trọng.

Thiết bị bay không người lái (Drones) và các vệ tinh (satellites) được sử dụng để thu thập dữ liệu của các trang trại.

Canh tác trong nhà/hệ thống trồng cây – nuôi cá tích hợp/Thủy canh (khí canh): Hiện nhiều giải pháp đã được hoàn thiện.

Công nghệ tài chính phục vụ trang trại (Farm Fintech): Fintech nghĩa là kinh doanh dịch vụ tài chính dựa trên nền tảng công nghệ. Fintech được sử dụng chung cho tất cả các công ty tài chính sử dụng internet, điện thoại di động, công nghệ điện toán đám mây và các phần mềm mã nguồn mở nhằm mục đích nâng cao hiệu quả của hoạt động ngân hàng và đầu tư. Farm Fintech bao gồm dịch vụ cho vay, thanh toán, bảo hiểm.

Bên cạnh đó, nhiều hoạt động khác đang diễn ra như: Các sản phẩm vật chất được nâng cao giá trị gia tăng nhờ các dịch vụ với những thuật toán dùng để biến đổi dữ liệu thành thông tin gia tăng giá trị, tối ưu hóa sản phẩm, các quá trình nông học, giảm thiểu rủi ro và hạn chế những nguy hiểm do tác động của máy móc cơ giới hư hỏng, thời tiết hoặc dịch bệnh gây ra.

Hay nông nghiệp sinh thái (tương tự mô hình VAC ở Việt Nam), với những hệ điều hành kết hợp được nhiều nguồn dữ liệu khác nhau, từ các bộ cảm biến (có thể cảm nhận nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng, dinh dưỡng đất để phát tín hiệu cho người sản xuất), thiết bị, từ nguồn dữ liệu thu thập từ đồng ruộng hay trang trại. Nông dân/chủ trang trại điều hành thông qua bảng điều khiển có thông tin thời gian thực và gần thực, và đưa ra các quyết định dựa trên các giả thiết định lượng để tăng hiệu quả tài chính.

Năm 2014, tổng số 2,36 tỷ USD được đầu tư vào công nghệ nông nghiệp chính xác toàn cầu. Dự báo đến 2022, sẽ đạt 7,9 tỷ USD, với tốc độc tăng trưởng hàng năm 16%. Tốc độ cao như vậy là nhờ sự áp dụng rộng rãi của nông nghiệp chính xác như hệ sinh thái định vị toàn cầu, giá cảm biến giảm, cách mạng điện thoại di động cho phép truy cập sâu rộng các lĩnh vực nông nghiệp. Bên cạnh đó tốc độ đô thị hóa, các yếu tố biến đổi khí hậu, và sự đáp ứng bền vững giữa cung và cầu.

Theo dự báo của Cty Embedded Computing Design (Abishek Budholiya, 2016), thị trường giải pháp nông nghiệp thông minh toàn cầu tăng trưởng 11,2% hàng năm, sẽ đạt 40 tỷ USD vào 2026. Chủ yếu là các dụng cụ thiết bị phòng chống hiện tượng đất bị rửa trôi, cảm biến rẻ và gia tăng áp dụng truy cập thông tin và điều khiển tự động. Trong toàn bộ giá trị buôn bán thiết bị nông nghiệp chính xác, 50% ở Bắc Mỹ, 30% ở châu Âu, 20% ở châu Á – Thái Bình Dương, còn lại ở các nước khác.


An Bình tổng hợp

In Quay lại chia sẻ bài viết
Từ khóa:

Các tin khác